އިންސާނާ އުފެއްދެވުން

2303total visits.

އިންސާނާ އުފެއްދެވުން

Published: 31 July 2018: 08:00 GMT


ފެށުން 

މިޒަމާނުގައި މާބަނޑުވުން އަޅުގަނޑުމެން ބަހަނީ 3 ދުވަސްވަރަށެވެ. އިނގިރޭސިބަހުން ކޮންމެ ދުވަސްވަރަކަށް ކިޔާއުޅެނީ “ޓްރައި ސެމެސްޓާރ” އެވެ. މިގޮތުން ފުރަތަމަ 13 ހަފްތާއަކީ 1 ވަނަ ޓްރައިސެމެސްޓާރ އެވެ. 14 ވަނަ ހަފްތާއިން 27 ވަނަ ހަފްތާއަށް އެއީ 2 ވަނަ ޓްރައިސެމެސްޓާރ އެވެ. އަދި 28 ވަނަ ހަފްތާއާއި ވިހެއުމާ ދެމެދު، އެއީ 3 ވަނަ ޓްރައިސެމެސްޓާރ އެވެ. ނަމަވެސް އަޅުގަނޑުގެ މި މަޒްމޫނުގައި އެންމެ ޚާއްސަ ސަމާލުކަމެއް ދޭނީ، އިންސާާނާ އުފެދޭ މަރުޙަލާތަކުގެ ތެރެއިން އެމްބްރިޔޯނިކް މަރުހަލާގެ މައްޗަށެވެ. މިމަރުހަލާއަކީ ފުރަތަމަ ޓްރައިސެމެސްޓާރގެ ދުވަސްވަރެވެ. އެމްބްރިޔޯނިކް މަރުހަލާއަކީ، މައިމީހާގެ ބިސް ފާޓިލައިޒްވުމަށްފަހު (އޭގެމާނަޔަކީ ސްޕާމާއި ގުޅުމަށްފަހު)، ފުރަތަމަ 56 ދުވަހުގެ މުއްދަތެވެ. މި 56 ދުވަސް (8 ހަފްތާ) ބަހާލެވެނީ ކާނެގީ ސްޓޭޖްގެ 23 ސްޓޭޖަށެވެ. މައިގަނޑުގޮތެއްގައި މިސްޓޭޖްތައް ބިނާކޮށްފައިވަނީ ހަށިގަނޑުގެ ގުނަވަންތައް (structures) އުފެދުމުގެ މައްޗަށެވެ. އެމްބްރިޔޯނިކް ދުވަސްވަރު ގިނަ ގުނަވަންތައް ވަރަށް އަވަހަށް އުފެދި ފުރިހަމަ ވެއެވެ. އެމްބްރިޔޯނިކް ދުވަސްވަރަކީ، ސެލްތައް އުފެދި، ޙަރަކާތްތެރިވެ، ގުނަވަންތަކަށް ބޭނުންވާ ތަފާތުބާވަތުގެ ހާއްސަ ސެލްތައް އުފެދޭ ދުވަސްވަރުވެސްމެއެވެ. މިހެންމިކަން އޮތަސް، މިދުވަސްވަރު ފާހަގަ ކުރެވިފައިވަނީ  އެމްބްރިޔޯ ފެއިލްވުމުގެ ފުރުސަތުވެސްބޮޑު، އަދި މާބަނޑުވުމުގެ އެންމެ ނާޒުކު ދުވަސްވަރު ކަމުގައި އެވެ. އަންދާސާ ކުރެވޭގޮތުގައި ހަށިގަނޑުގައި ހުންނަ 4500 ބައިތަކުގެ (ސްޓަރަކްޗާރގެ) %90 އުފެދެނީ އެމްބްރޯޔޮނިކް ދުވަސްވަރުގައެވެ. މި މަޒްމޫނުގައި އަޅުގަނޑުގެ އަމާޒަކީ އިންސާނާ އުފެދޭގޮތް ކީރިތި ޤުރުއާންއާއި ސައިންސްގެ އަލީގައި ހޯދައި ބެލުމުވެ. 


އެމްބްރިޔޯލޮޖީގެ ދިރާސާވެރިން ހައިރާންކުރުވާ ފަދަ ގޮތަކަށް ، އިންސާނާ އުފެދެމުންދާއިރު، އެކި މަރުޙަލާތަކުގައި އޭނާގެ ސިފަ، ކީރިތި ޤުރުއާނުގައި ބަޔާން ކުރައްވާފައިވެއެވެ. ކީރިތިޤުރުއާނައަކީ މީގެ 1400 އަހަރުކުރިން އަޅުގަނޑުމެންނާއި ހަމަޔަށް އައިސްފައިވާ ފޮތަކަށްވާއިރު އަދި ، މައިކްރޮސްކޯޕް ބޭނުން ކުރަންފެށުމުގެ އެތައް ޤަރުނެއްކުރިން، ކުޑަކުޑަ އެމްބްރިޔޯގެ ސިފަ އަޅުގަނޑުމެންގެ މާތް ރަސޫލާ ދެނެވަޑައިގަންނަަވާނީ ކިހިނެކުންތޯ ސުވާލު އުފެދެއެވެ. އަދި ޚާއްސަކޮށް އެރިސްޓޯޓަލް ފަދަ އިހުގެ ބައެއް މަޝްހޫރު ފިލޯސަފަރުންގެ ބައެއް ހީކުރުންތަކާއި، މިއަދުގެ ދިރާސާތަކުގެ އާހޯދުންތަކާއި ފުށުއަރާއިރު (ގޯރިންގާ، ޒިންދާނީ އަދި މުސްތަފާ، 1990)، ލިޔަންކިޔަން ނޭގޭ ބޭކަލަކަށް އެހާ ސައްޚަ މައުލޫމާތެއް އެނގޭނީ ކިހިނަކުންތޯވެސް ސުވާލު އުފެދެއެވެ. އަދި ކީރިތި ޤުރުއާނަކީ އެކަލޭގެ ފާނުންގެ އަަމިއްލަ ބަސްފުޅުތަކެއް ނޫންކަމާއި، އަދި އެއީ ކާއިނާތުގެ ވެރި އިލާހު، މުޅި އިންސާނިއްޔަތަށް ބާވާލެއްވި ފޮތެއްކަން މިމަޢުލޫމާތުން އިތުރަށް ޔަޤީންވެއެވެ. މިމަޒްމޫނަށް މަޢުލޫމާތު އެއްކުރުމުގެ ގޮތުން އަޅުގަނޑުކިޔާފައިވާ ފޮތްތަކުގެ ތެރެއިން އެންމެ ބޮޑަށް ފާހަގަކުރެވުނީ ތިރީގައިވާ ފޮތެވެ.

“Human Development As Described in the Qur’an and Sunnah: Correlation with Modern Ebryology”

މިފޮތުގެ އެކިއެކިބައިތައް ލިޔުއްވާފައިވާ ބޭފުޅުންނަކީ ދެހާހުގެ އަހަރުތަކުަގައި އަދި މިހާރުވެސް،  ބޭސްވެރިކަމުގެ ރޮގުގެ ދިރާސާވެރިންނެވެ. މިބޭފުޅުންގެ ނަންފާހަގަ ކޮށްލުމަކީ މިމަޒްމޫނު އިތުރަށް ފުރިހަމަ ވާނެކަމެއް ކަމުގައި ދެކިގެން އެބޭފުޅުންގެ ނަންތައް ދަންނަވާލާނަމެވެ. މިބޭފުޅުންނަކީ ޢަބުދުލް މަޖީދު އ. ޒިންދާނީ (ކިންގ އަބުދުލް ޢަޒީޒް ޔުނިވާރސިޓީ) ، އ. މާޝަލް ޖޯންސަން (ޖެފާސަން މެޑިކަލް ކޮލެޖް، ފިލަޑެލްފިއާ) ، ޖެރަލްޑް ސީ. ގޯރިންގާ (ޖޯޖް ޓައުން ޔުނިވާރސިޓީ)، ޖޯ ލީ ސިމްސަން (ޔުނިވާރސިޓީ އޮފް ޓެނަސީ)، ކީތް އެލް މޯ (ޔުނިވާރސިޓީ އޮފް ޓޮރޮންޓޯ)، މުސްތަފާ އ. އަޙްމަދު (ކިންގ ޢަބުދުލް އަޒީޒް ޔުނިވާރސިޓީ) އަދި ޓީ. ވީ. އެން. ޕްރަސާދެވެ (ޔުނިވާރސިޓީ އޮފް މޮނިޓޯބާ). ކީތް މޯ ފަދަ ބޭފުޅުން ލިޔުއްވާފައިވާ ފޮތްތައް ބޭސްވެރިކަމުގެ ތަޢުލީމު ދިނުމަށް ބޭނުން ކުރަމުންދެއެވެ. ޔުނިވާރސިޓީ އޮފް އިލިނޮއިސް ގައި މިމައުޟޫއަށް ކީތް މޯ  ލެކްޗާރކޮށްފައިވާ ވީޑިއޯއެއް ޔޫޓިއުބްގައި ވެއެވެ. މި ވީޑިޔޯގައި، އެމްބްރިޔޯނިކް މަރުޙަލާގައިވާ އިންސާނާ، ކީރިތި ޤުރުއާނުގެ سورة المؤمنون 13 އަދި 14 ވަނަ އާޔަތުގައި ސިފަކޮށްދީފައި ގޮތާއި ބޭސްވެރިކަމުގެ ރޮގުން ހޯދިފައިވާ ހޯދުންތަކާއި ކީތް މޯ ގުޅުވާލަދެއްވާތަން ފެނިގެންދެއެވެ. މި މަޒްމޫނު ލިޔުމުގެ އެންމެބޮޑު ޝައުޤެއް އަޅުގަނޑަށް ލިއްބައިދިނީ އެ ވީޑިޔޯ އެވެ.


އާދަޔާ ޚިލާފަށް އުފެއްދެވި އިންސާނުން

ފުރަތަމަ އިންސާނާ, ހައްދަވާފައިވާ މާއްދާތައް، ﷲ ކީރިތި ޤުރުއާންގައި އަންގަވާފައި ވެއެވެ.  މިގޮތުން سورة الروم ގެ 20 ވަނައާޔަތުގައި އެކަލާނގެ އިންސާނާ ވެލިން ހައްދަވައި ބިންމަތީ ފެތުރުއްވެވިކަމުގައި ވެއެވެ. އަދި سورة الصافات ގެ 11 ވަނަ އާޔަތުގައި އިންސާނާ ހެއްދެވީ ތަތްލާ މަށިންކަމުގައި އަންގަވާފައިވެއެވެ. މީގެ އިތުރުން سورة الرحمن 14 ވަނަ އާޔަތުގައި މުށިތަކެއްފަދަ ހިކިމަށިން (sounding clay) އިންސާނާ އުފެއްދެވި ކަމުގައިވެއެވެ. އަދި އެހެންމެ سورة الحجر 28 ވަނަ އާޔަތުގައިވަނީ, تغيّر ވެފައިވާ ކަޅުކުލައިގެ ކިސަޑުން އުފެދިގެންއައި މަށިން އިންސާނަކު ހައްދަވާނެ ކަމުގައެވެ. އަދި އެކަލާނގެ ރޫޙުފުޅުން އެއިންސާނާއަށް ފުމެލެއްވެވުމުން މަލާއިކަތުން އޭނާޔަށްޓަކައި ސަޖިދަޔަށް ތިރިވުމަށް ދެންނެވުނު އެވެ. ޤުރުއާންގެ އެކިތަންތަނުގައި آدمގެފާނުން ހެއްދެވުމަށް ބޭނުންކުރެވުނު ވެލީގެ ނަންތައް ތަފާތުކޮށް ބަޔާން ކުރައްވާފައިވާތަން އަޅުގަނޑުމެންނަށް އެބަފެނެއެވެ. ދުނިޔޭގައި ހުންނަވެލި ފެނާއެކުވުމުން ކިސަޑަށް ބަދަލުވެއެވެ. އަދި އޭގައި ހުންނަފެނުގެ ބައެއް އާތްވަށް އެރުމުން ތަތްވެއެވެ. އަދި އިތުރު މުއްދަތަކަށް ބަހައްޓައިފިނަމަ ވަސްދުވައި ކަޅުވަންވެސް ފަށައެވެ. މިފަދަ މާއްދާއަކުން އެކަލޭގެފާނު ހައްދަވައި އެކަލޭގެ ފާނުންގެ ފުރާނަފުޅުނެތް ހަށިކޮޅު ހިކި މުށްޓައްވަންދެން  ބޭއްވުނީ ބާވައެވެ؟ މި އާޔަތްތަކަށް ބަލާއިރު އެކަލޭގެފާނުގެ ފުރާނަނެތްހަށިކޮޅަށް ﷲ ގެ ރޫޙުފުޅުން ފުމެލެއްވުމުން އިންސާނަކަށް ބަދަލުވިކަމަށް ބެލެވެއެވެ.  (ސްޓޭސީ، 2008). ﷲ އީ ކޮންމެ ކަމަކަށް ކުޅަދުންވަންތަ ރަސްކަލާނގެއެވެ. އަދި މަށިން އިންސާނާ ހެއްދެވިގޮތާއި ހިކުމަތް މޮޅަށް ދެނެވޮޑިގެންވަނީވެސް ހަމައެކަލާނގެއެވެ.

މާތް ﷲ، آدم ގެފާނުން ފިޔަވާ އެހެން ދެ އިންސާނަކު އާދަޔާ ޚިލާފު އުފެއްދެވުމަކުން އުފެއްދެވިއެވެ.  حوّاء ގެފާނުން މަން،މައެއްނެތި ހެއްދެވިކަން سورة الزمرގެ 6 ވަނަ އާޔަތުގައި ވެއެވެ. އަދި އީސާގެފާނުން ބައްޕައެއްނެތި ހެއްދެވިކަން سورة آل عمرانގެ 47 އާޔަތުން އެނގެއެވެ. ނަމަވެސް އަޅުގަނޑުމެން އެހެން އިންސާނުން ދުނިޔެއަށްފޮނުއްވަނީ ބައްޕަޔަކާއި މަންމައެއް މެދުވެރި ކުރައްވައެވެ. ބޭސްވެރިކަމުގެ ތަޢުލީމް މިއަދު ކުރިއަރާފައިވާ މިންވަރުން ސްޓެމްސެލް ބޭނުންކޮށްގެން ދަރިން އުފަން ކުރެވިދާނެކަމަށް ސައިންސްވެރިން ބުނެއެވެ. ޖަޕާނުގެ ކުޔުޝޯ ޔުނިވާރސިޓީގެ ސައިންސްވެރިންގެ ޓީމަކުން މީދާތަކެއްގެ ސްޓެމްސެލް ބިހަށްބަދަލުކޮށް ފާޓިލައިޒް ކުރުމަށްފަހު ސަރުގޭޓް އަންހެން މީދަލެއްގެ ހަށިގަނޑުގައި އިމްޕްލާންޓްކޮށް ކާމިޔާބު ކަމާއިއެކު ވަނީ ސިއްޙަތުރަގަޅު ކުދި މީދާތަކެއް އުފަންކުރުވާފައެވެ. (ވަޓްކިންސް، 2016) އަޅުގަނޑުމެން އިންސާނުން ﷲ ހައްދަވާފައި ސެލް މިހެން ރީޕްރޮގްރާމްކޮށްގެން މިކަންކުރުމުގެ ޢިލްމުދެއްވާފައިވާއިރު ނެތުމުގެ ތެރެއިން އެންމެހާތަކެތި އުފެއްދެވި ރަސްކަލާނގެއަށް އެ ދެއިންސާނުން އާދަޔާ ޚިލާފަށް އުފަންނުކުރެވެންވީ ކީއްވެހެއްޔެވެ؟

إِذْ قَالَ رَبُّكَ لِلْمَلَائِكَةِ إِنِّي خَالِقٌ بَشَرًا مِّن طِينٍ ﴿٧١﴾ فَإِذَا سَوَّيْتُهُ وَنَفَخْتُ فِيهِ مِن رُّوحِي فَقَعُوا لَهُ سَاجِدِينَ ﴿٧٢﴾ فَسَجَدَ الْمَلَائِكَةُ كُلُّهُمْ أَجْمَعُونَ ﴿٧٣﴾إِلَّا إِبْلِيسَ اسْتَكْبَرَ وَكَانَ مِنَ الْكَافِرِينَ ﴿٧٤﴾

ކަލޭގެފާނުގެ ވެރިރަސްކަލާނގެ، ملائكة ންނަށް وحى ކުރެއްވިހިނދު ހަނދުމަކުރައްވާށެވެ! ހަމަކަށަވަރުން، ތިމަންރަސްކަލާނގެ، މަށިން إنسان އަކު ހައްދަވާހުށީމެވެ. (71) ފަހެ، ތިމަންރަސްކަލާނގެ އެ إنسان އާ (އެބަހީ: آدم ގެފާނު) ހައްދަވައި ފުރިހަމަކުރައްވައި، ތިމަންރަސްކަލާނގެ روح ފުޅުން އެ إنسان އާއަށް ފުމެލައްވައިފިހިނދު، ތިޔަބައިމީހުން އޭނާއަށްޓަކައި سجدة އަށް ތިރިވާހުށިކަމެވެ! (72) ފަހެ، ملائكة ން، އެ އެންމެން އެކުގައި سجدة ކުރައްވައިފޫއެވެ. (73) إبليس މެނުވީއެވެ. އެކަލޭގެ ބޮޑާވެ، كافر ވި މީހުންގެ ތެރެއިންވިއެވެ. (74). (ޤުރުއާން، 74-38:71)

خَلَقَكُم مِّن نَّفْسٍ وَاحِدَةٍ ثُمَّ جَعَلَ مِنْهَا زَوْجَهَا …﴿٦﴾

އެކަލާނގެ ތިޔަބައިމީހުން ހެއްދެވީ، އެއް نفس އަކުންނެވެ. (އެއީ آدم ގެފާނެވެ.) ދެން އެ نفس ން އެކަލޭގެފާނުގެ އަނބިކަނބަލުން (حوّاء ގެފާނު) ހެއްދެވިއެވެ. (6) (ޤުރުއާން، 39:6)

قَالَتْ رَبِّ أَنَّىٰ يَكُونُ لِي وَلَدٌ وَلَمْ يَمْسَسْنِي بَشَرٌ ۖ قَالَ كَذَٰلِكِ اللَّـهُ يَخْلُقُ مَا يَشَاءُ ۚ إِذَا قَضَىٰ أَمْرًا فَإِنَّمَا يَقُولُ لَهُ كُن فَيَكُونُ ﴿٤٧﴾

އެކަމަނާ ދެންނެވިއެވެ. އަޅުގެ ވެރިރަސްކަލާކޯއެވެ! މިއަޅާޔަށް ދަރިޔަކު ލިބޭނީ ކޮންފަދަޔަކުންތޯއެވެ؟ އެއްވެސް އިންސާނަކު ތިމަންއަޅާގެ ގަޔަކު ނުބީހެއެވެ. އެ ملائكة އާ ވިދާޅުވިއެވެ. (ކަންހުރީ) އެފަދައިންނެވެ. اللَّه، އެކަލާނގެ އިރާދަކުރައްވާ އެއްޗެއް ހައްދަވަތެވެ. އެކަލާނގެ ކަމަކަށް ނިޔާކުރައްވައިފިނަމަ އެކަމަކަށް وحى ކުރައްވާކަން ކަށަވަރީ، “ވާށޭ” އެވެ! ދެން އެކަމެއް ވެދެއެވެ. (ޤުރުއާން، 3:47)


ސެލް – ހަށިގަނޑުގެ އެންމެ ކުޑަ ޔުނިޓް

ދިރޭތަކެތި އުފެދެނީ ސެލްތަކަކުންނެވެ. ސެލްއަކީ ދިރޭތަކެތީގެ އެންމެ ކުޑަ ބައެވެ. ކޮންމެ ސެލްއަކީ ވަކިވަކި މަސަކަތްތަކެއްކުރާ އެއްޗެކެވެ. ސެލްތައް ބައިބަޔަށްބެހި ހަށިގަނޑުގައި ޓިޝޫތައް އުފެދެއެވެ،  ހިތާ ސިކުނޑިފަދަ ގުނަވަންތައް އުފެދެނީ ޓިޝޫއިންނެވެ. އާދައިގެ ސެލްއެއްގައި 23 ޖޯޑު ކްރޮމޮޒޯމްވެއެވެ. މީގެ ކޮންމެ ޖޯޑެއްގެ، އެއް ކްރޮމޮޒޯން ވާރުތަވަނީ މަންމަގެ ފަރާތުންނެވެ، ދެވަނަ ކްރޮމޮޒޯން ވާރުތަވަނީ ބައްޕަގެ ފަރާތުންނެވެ. މަންމަގެ ބިހުގައި ހުންނަނީ 23 ކްރޮމޮޒޯން އެވެ. ބައްޕަގެ ސްޕާމްގައި ހުންނަނީ 23 ކްރޮމޮޒޯންއެވެ. ފާޓިލައިޒޭޝަންއަށް ފަހުގައި މިދެ ސެޓް ކްރޮމޮޒޯން 23 ޖޯޑަށް ބަދަލުވެއެވެ. އެއީ ޖުމުލަ 46 ކްރޮމޮޒޯން އެވެ. ކްރޮމޮޒޯން އެކުލެވިގެންވަނީ ދިގުކޮށްހުންނަ ޑީއެންއޭގެ ސްޓްރޭންޑްތަކުގައެވެ. އިންސާނާގެ ވާރުތަވާއެކި ސިފަތަށް ރަމްޒުކޮށްދޭ “ޖީން” ތަކަކީ ޑީއެންއޭ ނުވަތަ ކްރޮމޮޒޯންގެ ބައިތަކެކެވެ.
.

ޑީއެންއޭގައި ޖީންސް ހުންނަގޮތް. ސޯސް- thinnergene.com

23 ވަނަ ޖޯޑަކީ އެކްސް އަދި ވައި ކްރޮމޮޒޯންއެެވެ. މި ދެ ކްރޮމޮޒޯން ގުޅޭގޮތުން  އަންހެނެއްތޯ ނުވަތަ ފިރިހެނެއްތޯ ކަނޑައެޅެއެވެ.

وَأَنَّهُ خَلَقَ الزَّوْجَيْنِ الذَّكَرَ وَالْأُنثَىٰ ﴿٤٥﴾ مِن نُّطْفَةٍ إِذَا تُمْنَىٰ ﴿٤٦﴾

އަދި رحم ގެ ތެރެޔަށް މަނިފޮދެއް އެޅޭހިނދު އެއިން، ފިރިހެން އަންހެން ދެބާވަތް ހެއްދެވީވެސް އެކަލާނގެއެވެ. (ޤުރުއާން، 46-53:45).

“…And that He did create the two sexes, the male and female from nutfah, as it is emitted or planned”. (Quran, 53:45-46). -Zindani, Mustafa and Joe.

23 ޖޯޑު ކޮރޮމޮޒޯން. ސޯސް- missinglink.ucsf.edu


 

   ބިސް ސްޕާމް އަދި ފާރޓިލައިޒޭޝަން – نطفه 

މައިމީހާއަށް ހައިޟުގެލޭގެ އަސަރު ފެންނަދުވަހުން ފެށިގެން ގާތްގަޑަކަށް 13 އާއި 15 ދުވަހާއި ދޭތެރޭގެ މުއްދަތެއްގައި އޯވަރީއިން ފުރާފުރިހަމަވެފައިވާ ބިހެއް ފެލޯޕިއަން ޓިއުބަށް ދޫކޮށްލައެވެ. ދެތިންދުވަހުގެ އުމުރުގެ މިބިހާއި (އޯވަމް) ހަމަޔަށް ބައްޕަގެ ފަރާތުން ދިރޭ ސްޕާމަކަށް ވާސިލްވެވި ބައްޕަގެ ސްޕާމްގެ ނިއުކްލިއަސްއާއި މައިމީހާގެ ބިހުގެ (އޯވަމް) ނިއުކްލިއަސް ގުޅިއްޖެނަމަ ދެން އެބިސް ފާޓިލައިޒް ވީއެވެ.

ތިރީގައިވާ ކުރެހުމުން ދައްކައިދެނީ ސްޕާމްތަކެއް ބިހެއްގެވަށައިލައި، އޭގެތެރެއަށް ވަނުމަށްޓަކައި މަސައްކަތް ކުރަމުންދާތަނެވެ. އާންމުކޮށް އެކަން ކާމިޔާބުކުރެވޭނީ އެއްމެ ސްޕާމަކަށެވެ. ފާޓިލައިޒްވުމަށްފަހު އިތުރު ސްޕާމަކަށް ބިހުގެ ތެރެއަށް ވަނުމަށް، އޭގެ މެމްބްރެއިން ހުރަސް އަޅައެވެ.

ބިހެއްގެ ވަށައިގެން ސްޕާމް- ސޯސް: tech.sina.com.cn

ކީރިިތި ޤުރުއާންގެ سورة الانسان ގެ 1 ވަނަ އަދި 2 ވަނަ އާޔަތުގައިވަނީ،

هَلْ أَتَىٰ عَلَى الْإِنسَانِ حِينٌ مِّنَ الدَّهْرِ لَمْ يَكُن شَيْئًا مَّذْكُورًا ﴿١﴾ إِنَّا خَلَقْنَا الْإِنسَانَ مِن نُّطْفَةٍ أَمْشَاجٍ نَّبْتَلِيهِ فَجَعَلْنَاهُ سَمِيعًا بَصِيرًا ﴿٢﴾

ނަންގަނެވިގެންވާ އެއްޗެއްކަމުގައި އިންސާނާ ނުވާ ޒަމާންތަކެއް، އެ އިންސާނާގެ މައްޗަށް އައިކަން ކަށަވަރެވެ (1). ހަމަކަށަވަރުން، އެއްކުރައްވާފައިވާ މަނިތިއްކަކުން، ތިމަންރަސްކަލާނގެ އިންސާނާ ހެއްދެވީމެވެ. (އެއީ) އޭނާ امتحان ކުރެއްވުމަށްޓަކައެވެ. ފަހެ، ކަންފަތަށް އިވޭ، ލޮލަށް ފެންނަ މީހަކު ކަމުގައި ތިމަންރަސްކަލާނގެ އޭނާ ލެއްވީމެވެ (2). (ޤުރުއާން،، 1-2 :76).

نطفه ގެ މާނަޔަކީ “drop” ނުވަތަ ތިއްކެކެވެ. މިބަސް ފިރިހެނާގެ ސްޕާމް ނުވަތަ އަންހެނާގެ ބިހަށް ނިސްބަތްކޮށްވެސް ބޭނުންކުރެއެވެ. ކީރިތި ޤުރުއާންގެ سورة الانسان ގެ 2 ވަނަ އާޔަތުގައި نطفة أمشاج އައިސްފައިވާތީ އަދި امشاج ގެ މާނަޔަކީ “އެއްވެފައިވާ އެއްޗެއް (mixtures)” ކަމުގައިވާތީ،  نطفه މަރުޙަލާއަކީ ސްޕާމާއި ބިސް ފެލޯޕިއަން ޓިއުބުގައި ގުޅި ޒައިގޯޓް އުފެދޭ މަރުހަލާއަށްވުން ގާތެވެ. އެޙާލަތުގައި نطفه ގެ މާނަޔަކީ ފާޓިލައިޒް ވެފައިވާ ބިހެވެ. އަދި އެބިސް ލޮލަށް ނުފެންނަހާ ކުޑަވުމާއެކު ތިއްކެއްގެ ގޮތުގައި ބަޔާން ކުރެވިފައިވަނީ ކަމަށްވެދާނެއެވެ.  ފާޓިލައިޒޭޝަންއަށް އެކަށީގެންވާ މާޙައުލެއް ޤާއިމްވެގެންދަނީ ފިރިހެނާގެ ސްޕާމް ހުންނަ ސެމެން އާއި އަންހެނާގެ ސެކްރީޝިއަންގެ އެހީތެރިކަމާއި އެކުގައެވެ. ފެލޯޕިއަން ޓިއުބުގެ މެމްބްރޭންގެ ލައިނިންގ އިން ދޫކުރާ ދިޔައިގައި ހުންނަނީ ސޯޑިއަމް، ކެލްސިއަމް، ކްލޮރައިޑް، ގުލުކޯޒް، ޕްރޮޓީން، ބައިކާބަނޭޓް އަދި ލެކްޓިކް އެސިޑެވެ. ސްޕާމް އޮކްސިޖަންބޭނުންކުރުމަށާއި ފާޓިލައިޒްވާ ބިހުގެ ހެދި ބޮޑުވުމަށް ބައިކާބަނޭޓާއި ލެކްޓިކް އެސިޑަކީ  މުޙިއްމު ދެއެއްޗެވެ. ބިހާއި ސްޕާމްގެ ކާނާ (ނިއުޓްރިއެންޓްސް) އަކީ ގުލުކޯޒެވެ. ދެންހުންނަ ކެމިކަލްތަކުން ބިސްފާޓިލައިޒް ވުމުގެ މާޙައުލެއް ޤާއިމުކޮށްދެއެވެ. (ހަފްމަން، 2018). ފިރިހެނާގެ ދިޔައިގައި (ސެމިނަލް ފްލުއިޑް) ރިޕްރޮޑަކްޓިވް ޓްރެކުން ދޫކުރާ ތަފާތު ފުލުއިޑްތައް ވެއެވެ. އެންމެބޮޑުބޭނުމަކީ ސްޕާމް ދިރިބެހެއްޓުމާއި ބިހާ ހަމަޔަށް ވާސިލްވެވޭނޭ ވެއްޓެއްގާއިމް ކޮށްދިނުމެވެ. މިގޮތުން %60 ކެމިކަލްއަކީ ސެމިނަލް ވެސިކަލް އިންދޫކުރާ ފްރުކްޓޯސް،  އެމިނޯ އެސިޑް، ސިޓްރިކް އެސިޑް، ފޮސްފޮރަސް، ޕޮޓޭސިއަމް އަދި ހޯމޯނެއެވެ. އަދި އޭގެއިތުރަށް %30 އަކީ ޕްރޮސްޓޭޓް ގްލޭންޑުން ދޫކުރާ ސިޓްރިކް އެސިޑް، ފޮސްފޭޓް، ކެލްސިއަމް، ސޯޑިޔަމް، ޒިންކް ޕޮޓޭސިއަމް އަދި އެންޒައިމެވެ.

ކުރީގެ ޢިލްމުވެރިންގެ (ކްލާސިކަލް ސްކޯލާރސް) ޤުރުއާން ތަރުޖަމާތަކުގައި نطفه ގެ މާނަ  “މަނިތިއްކެއް” ގެ ގޮތުގައި ލިޔުއްވާފައިވާއިރު ފަހުގެ ތަރުޖަމާނުން “ޒައިގޯޓު” ގެ މާނަދޭހަވާގޮތައް, “drop” ލިޔުއްވާފައިވެއެވެ. ދިވެހި ތަރުޖަމާގައިވެސް نطفه ގެ މާނައިގެ ގޮތުގައި ބަަލައިފައިވަނީ “މަނި ތިއްކެއް” ގެ ގޮތުގައިކަން ފާހަގަ ކޮށްލަންޖެހެއެވެ. އެހެންކަމާއެކު  މިގޮތުން މަތީގައިވާ އާޔަތް ބައެއް ބޭކަލުން ތަރުޖަމާ ކުރައްވާފައިވާގޮތް ތިރީގައި މިވަނީއެވެ. ސައިންޓިފިކް ގޮތައް ބަލާއިރު “drop” އަކީ “މަނިތިއްކަކަށް” ވުރެ ރަގަޅު މާނައެއްކަމަށް ބެލެވެއެވެ.

Verily We created man from a sperm yoked (to the ovum) to bring out his real substance, then gave him hearing and sight. (Quran, 76.2)-Ahmed Ali

Indeed We have created man from mixed semen; in order to test him – We therefore made him hearing, knowing. (Quran, 76.2)-Ahmed Raza Khan

Indeed, We created man from a sperm-drop mixture that We may try him; and We made him hearing and seeing.  (Quran, 76.2)-Saheeh International

ابن کثير މިއާޔަތުގެ ކޮމެންޓްރީ އެކަލޭގެފާނުގެ ތަފްސީރުގައި ދެއްވާފައިވަނީ ތިރީގައިވާ ގޮތަށެވެ.

Verily, We have created man from Nutfah Amshaj, meaning, mixed. The words Mashaj and Mashij mean something that is mixed together. Ibn `Abbas said concerning Allah’s statement,

﴿مِن نُّطْفَةٍ أَمْشَاجٍ﴾

(from Nutfah Amshaj,) “This means the fluid of the man and the fluid of the woman when they meet and mix.” Then man changes after this from stage to stage, condition to condition and color to color. `Ikrimah, Mujahid, Al-Hasan and Ar-Rabi` bin Anas all made statements similar to this. They said, “Amshaj is the mixing of the man’s fluid with the woman’s fluid.”[8]
Tafsir Ibn Kathir on 76:2

އިންސާނާގެ ހަށިގަނޑުގެ އެކިގުނަވަންތައް ބެލުމުގައި މިޒަމާނުގައި ތަފާތު އެންގަލުން ސްކޭލްކޮށްހަދައެވެ. މިގޮތުން ހަށިގަނޑުގެ ކުރިމަތިންނާއި ބިއްދޮށުންނާއި އަދި ހުރަސްކޮށް ސްކޭންކުރެވެއެވެ. MRI އަކީ އަޅުގަނޑުމެންނަށް އެޤާބިލްކަން  ލިއްބައިދޭ ޓެކްނޮލޮޖީއެކެވެ. ފިރިހެނާގެ ސެކްރީޝަންގައި ހުންނަނީ ކުރިންދެންނެވިހެން ވަރަށް ގިނަބާވަތްތަކެވެ. %90 އަކީ ސެމިނަލް ވެސިކަލް އާއި ޕްރޮސްޓޭޓް ގްލޭންޑުން އަންނަ ފްލުއިޑްއެވެ. ވުމާއިއެކު ޓެސްޓިސްތަކުން އަންނަ ސްޕާމް އަކީ ނިސްބަތުން ކުޑަމިންވަރެކެވެ. ތިރީގައިވާ ދެފޮޓޯއިން ދައްކައިދެނީ ފިރިހެނެއްގެ ޕެލްވިސްގެ ކްރޮސް ސެކްޝަންއެވެ. މިދެތަސްވީރުން ސެމިނަލް ވެސިކަލް އާއި ޕްރޮސްޓޭޓް ފެނެއެވެ. މި ކްރޮސް ސެކްޝަންގައި ޓެސްޓިސް ނުފެނުނަސް އެ ވެސް އިންނާނީ ޕްރޮސްޓޭޓް ގެ ތިރީގައެވެ. ވުމާއެކު މި އެންގަލުންބަލާއިރު ފިރިހެނާގެ ސެކްޝުއަލް ޑިސްޗާޖް އަންނަނީ سورة الطارق ގެ 5 ވަނަ އާޔަތުން 7 ވަނަ އާޔަތުގެ ނިޔަލަށް ނަންގަނެވިގެން ވާގޮތަށް، މޭމަތީގެ ކަށިތަކާއި މައިކައްޓާއި ދެމެދުންނެވެ. އިންސާނާ އޭނާގެ އަމިއްލަ ލޮލުން ބަލަންޖެހޭނީ ތިރިއަށް ކަމުގައިވާތީ އެ އެންގަލުން މެދުވާނީ މިސަރަހައްދެވެ.                                        .

   

ސެމިނަލް ވެސިކަލްއާއި ޕްރޮސްޓޭޓް MRI ގެ މެދުގައި. ސޯސް- w-radiology.com

فَلْيَنظُرِ الْإِنسَانُ مِمَّ خُلِقَ﴿٥﴾ خُلِقَ مِن مَّاءٍ دَافِقٍ ﴿٦﴾ يَخْرُجُ مِن بَيْنِ الصُّلْبِ وَالتَّرَائِبِ ﴿٧﴾

ފަހެ، އިންސާނާ، އޭނާ ހައްދަވާފައިވަނީ ކޮންއެއްޗަކުންކަން ބަލައިފާ ހުށިކަމެވެ! (5–6) އޭނާ ހައްދަވާފައިވަނީ، މައިކަށްޓާއި، މޭމަތީގެ ކަށިތަކާ ދެމެދުން ނިކުންނަ، ގަދަޔަށް އޮހޮރިގެންދާ ފެނަކުންނެވެ. (7) (ޤުރުއާން، 7-30:5)

Let man consider what he was made of: (5) He was created of spurting water (6) Issuing from (the pelvis) between the backbone and the ribs. (7)- Ahmed Ali

الخلق (creation) އަކީ އިންސާނެއްގެ ފެށުމެވެ. ފާޓިލައިޒޭޝަންގެ ތެރޭ މައިންބަފައިންގެ ފަރާތުން 23 ޖޯޑު ކްރޮމޮޒޯން އެކުލެވިގެންވާ ފުރަތަމަ ސެލް އުފެދުމާއި އެކު ކުރިން ދުނިޔޭގައިނެތް އަދި ނަންގަނެވިފައިނުވާ އިންސާނެއް خَلْق ވީއެވެ. މުސްތަޤްބަލްގައި އެއިންސާނާގެ(ފީޓަސްގެ) ކިބައިގައި ހުންނަންޖެހޭ ހުރިހާ ސިފަތަކެއް ޖެނެޓިކްގޮތުން ޕޮރޮގްރާމް ކުރެވި، މި މަޢުލޫމާތު އަލަށް އުފެދުނު ސެލްގެ ޑީއެންއޭ (ޖީނޯމް) ގައި ރައްކާކުރެވުނީއެވެ. މިއީ تقديرކުރެއްވުމެވެ. މިހާ ހިސާބުން އެމްބްރޮޔޮނިކް އުމުރު ފެށުނީއެވެ. ފުރަތަމަ ދެހަފްތާގެ މުއްދަތަކިޔަނީ ޖާމިނޭޝަން މުއްދަތެވެ. (މޯ، ޒިންދާނީ އަދި އަޙްމަދު، 2000).


އިމްޕްލާންޓޭޝަން

ފާޓިލައިޒްވެފައިވާ ބިސް ނުވަތަ ޒައިގޯޓު ދެބައިވެ، ދެން ހަތަރުބައިވެ، މިގޮތަށް  އޭގެ ސެލްތައް އިތުރުވާން ފަށައެވެ، ޒައިގޯޓު އޭގެދަތުރު ޔުޓެރަސް އާއި ދިމާއަށް ކުރަމުންދާއިރު، ގާތްގަޑަކަށް 6 ދުވަހުތެރޭ، ސެލްތަކަކުން އުފެދިފައިވާ ބޯޅަޔެއްގެ ސިފަ އެއަށް ލިބެއެވެ. ދެން އެއަށް ކިޔަނީ “ބްލާސްޓޮކިސްޓް” އެވެ. އެއަށްފަހު، ޔުޓެރަސްގެ ބޯވެފައިވާ ލައިނިންގެ ތެރޭ އޭތި ވަޅުލެވިގަނެއެވެ (އިމްޕްލާންޓޭޝަން). މި ކާނެގީ ސްޓޭޖް 5 ފުރިހަމަވުމަށް ( އޯަވަރީން ބިސް ދޫކުރާފަހުން) 7 ދުވަހާއި 12 ދުވަހާއި ދެމެދުގެ މުއްދަތެއް ނަގައެވެ. އޭރު ކުޑަ އެމްބްރިއޯގެ ސައިޒަކީ ހަމަ އެންމެ 0.1 އާއި 0.2 މިލިމީޓަރުކަމުގައިވާތީ، އިމްޕްލާންޓޭޝަނުން ރައްކާތެރިކަން ނުލިބޭނަމަ އެ ލޮލަށް ނުފެންނަ އެމްބްރިޔޯ އިންސާނަކަށް ބަދަލުވުމުގެ ފުރުސަތުގެއްލި، އަންހެނާގެ ރަހިމުން ފައިބައިގެން ހިގައިދާނެއެވެ.   

ޒައިގޯޓް ގެ ފުރަތަމަ 8 ނުވަތަ 9 ދުވަހުގެ ހަރަކާތް. ސޯސް- wikipedia.org

سورة المؤمنون ގެ  13 ވަނަ އާޔަތުގައި ވަރަށް ސާފުކޮށް އިމްޕްލާންޓޭޝަންގެ ވާހަކަ ވެއެވެ. 

ثُمَّ جَعَلْنَاهُ نُطْفَةً فِي قَرَارٍ مَّكِينٍ ﴿١٣﴾

ދެން ތިމަންރަސްކަލާނގެ އެ އިންސާނާ، ރައްކާތެރިތަނެއްގައި، މަނިތިއްކެއްގެ ގޮތުގައި ލެއްވީމެވެ. (13)  (ޤުރުއާން، 23:13)

Then made him a drop of fluid in a secure shelter. (Qur’an, 23:13)- Ahmed Raza Khan

قرار މިބަސް ބޭނުންކުރެވިފައިވަނީ ޔުޓެރަސްއާއި ފީޓަސްއާއި ދެމެދުވާ ގުޅުމުގެ މައްޗަށެވެ. އަދި ދަތުރުކުރަމުންދާ އެއްޗެއް މަޑުކޮށް ހަމަޖެހޭތަނެއްގެ (place of settlement) ގޮތުގައެވެ. مكين ބޭނުންކުރެވިފައިވަނީ ޔުޓެރަސް އާއި މައިމީހާގެ ހަށިގަނޑާއި ވާގުޅުމަށެވެ. ބޭރުންއަންނަ އެއްޗެތި އިންސާނާގެ ހަށިގަނޑު ޤަބޫލުނުކުރިއަސް، نطفه އަދި އެހެނިހެން ސްޓޭޖްތަކުގެ އެންބްރިއޯއަށާއި ފީޓަސްއަށް 9 މަސްދުވަހުގެ ހިޔާވަހިކަމާއި ކާނާ ޔުޓެރަސް ހޯދާދެއެވެ. ފީޓަސް ހިމާޔަތްކޮށްދޭ މަހާއި ލިގަމެންޓްސް ޔުޓެރަސްގައިވެއެވެ. އަދި ފީޓަސް ހެދިބޮޑުވަމުންއަންނައިރު އެއަށް ޖާގަދިނުމުގެ ގޮތުން ޔުޓެރަސް ބޮޑުވެއެވެ. ފީޓަސްގެ ވަށައިގެންވަނީ އެމްނިއޮޓިކް ފްލުއިޑް، އެމްނިއޮޓިކް މެމްބްރޭން، ޕްލެސެންޓާ ޔުޓެރެސްގެ ބޯ މަސަލް ފަށަލަ އަދި އެބްޑޯމަން ވޯލްއެވެ. މިހުރިހާއެއްޗެއްގެ ސަބަބުން ޔުޓެރަސް އަކީ قرار ވުމަށް ފީޓަސްއަށް އެކަށިގެންވާ ތަނެއްކަމުގައިވެއެވެ. ވީމާ ޤުރުއާންގައި قرارއައިސްފައިވާނި މި ސަބުތަކަށްޓަކައި ކަމުގައި ބެލެވެއެވެ. 


އިންޕްލާންޓޭޝަންއަށްފަހު (علقة ސްޓޭޖް)

 މިމައުޟޫއަށް ލިޔާ ލިޔުންތެރިން ބަޔާން ކުރައްވާގޮތުގައި އަރަބި ޑިކްޝަނަރީ ތަކުގައި علقة ގިނަ މާނަތަކެއް ބަޔާންކޮށްފައިހުރެއެވެ. އޭގެ ފުރަތަމަ މާނަޔަކީ “leech” އެވެ. އަނެއްމާނަޔަކީ “އެލިފައިވާ އެއްޗެކެވެ.” އަދި ތިންވަނަ މާނަޔަކީ”ގަނޑުލޭ” ކޮޅެކެވެ. (ކަރީމް، 2012). ތިރީގައިވާ ތަސްވީރުން ދައްކައިދެނީ ކާނެގީ ސްޓޭޖް 11 (24 ދުވަސް) ގެ އިންސާނެއްގެ އެމްބްރިޔޯ އެކެވެ. މިތަސްވީރުން ފެންނަނީ އެލެކްޓްރޯން މައިކްރޯގްރާމެކެވެ. މިއީ 2.4 އާއި 4.5 މިލިމީޓަރުގެ ސައިޒްގެ އެމްބްރިޔޯއެކެވެ. ފަނިފަދަ ސޫފީގައި ބަދަތައް ހުންނަގޮތައް އެމްބްރިޔޯގެ 13 ޖޯޑު ސޮމައިޓް ވަކިކޮށް ފެނެއެވެ. ސޮމައިޓަކީ އިންސާނާގެ ސްކެލެޓަލް މަސަލް (މަސް) އާއި މައިބަދަ އުފެދުމުގެ ފުރަތަމަ މަރުޙަލާގެ ސެގްމެންޓްތަކެވެ، ފުރަތަމަ ސޮމައިޓް އުފެދެނީ 20 ދުވަހުންނެވެ. ދެން ކޮންމެ ދޮޅުގަޑިއިރަކުން ސޮމައިޓެއް އިތުރުވަމުންގޮސް ގާތްގަޑަކަށް 44 ވަންދެން އުފެދެއެވެ. ބަލާބެލުމަށް ޑޯސަލް ވިއުއިން (މަތިން) ފެންނައިރު އަނގަޔެއްހުރި ދިރޭބާވަތެއްގެ ފަންޏެއްގެ ސިފަޖަހައެވެ. 

24 ވަނަދުވަހުގެ އިންސާނާގެ އެމްބްރިޔޯ. ސޯސް- unsw.edu.au

ކުރިންދެންނެވިހެން علقة އެއްމާނަޔަކީ އެލިފައި އެއްޗެކެވެ. ތިރީގައިވާ ކުރެހުމުުން ދައްކައިދެނީ 21 ދުވަހު އިންސާނާގެ އެމްބްރިޔޯއެކެވެ. މި އެމްބްރިޔޯގެ އަމްބެލިކަލް ވެއިންއާއި އާޓަރީ (ކަނެކްޓިންގ ސްޓޯކް) ގުޅިފައި ވަނީ އެކްސްޓްރާ އެމްބްރޮޔޮނިކް މެސޮޑާރމާއި އެވެ. 

21 ދުވަހުގެ އިންސާނާގެ އެމްބްރިޔޯ-ސޯސް: anatomynote.com  


مُضْغَة ސްޓޭޖް

 مُضْغَة އަކީ ޤުރުއާންގައި ބަޔާންކޮށްފައިވާ އިންސާނާގެ ޕްރިނޭޓަލް ޑެވެލްޕްމަންޓްގެ 3 ވަނަ ސްޓޭޖެވެ. އަރަބި ޑިކްޝަނަރީތަކުގައި  مُضْغَة ގެ މާނަ ތަފާތު ގޮތްގޮތައް މާނަކޮށްފައިވެއެވެ. މިގޮތުން އެއްމާނަޔަކީ ދަތްޖެހިފައިވާ (chewed) އެއްޗެކެވެ. އަނެއްމާނަޔަކީ ކުޑައެތިކޮޅެކެވެ (small substances). އަދި ބައެއް ކޮމެންޓޭޓަރުން ބުނާގޮތުން، ތިންވަނަ މާނަޔަކީ އަނގަޔަށްލައި ހަފައި ލެވޭ ސައިޒުގެ ކުޑަ މަސްކޮޅެކެވެ. ތިރީގައިވާ ތަސްވީރުން ފެންނަނީ އިންސާގެ އަދި ބައެއް އެހެނިހެން ޖަނަވާރުންގެ އެމްްބްރިޔޯތަކެކެވެ. މަހުގެ އެމްބްރިޔޯ ފިޔަވާ ދެންހުރި އެމްބްރިޔޯތައް އެއްގޮތްކަން ކިޔުންތެރިޔާއަށް ފާހަގަކުރެވޭނެއެވެ.


مُضْغَة، މިބަސް ޤުރުއާންގައި ބޭނުންކޮށްފައިވަނީ ސިފަބަޔާން ކޮށްދިނުމަށެވެ. ތިރީގައިވާ ތަސްވީރުގައި އެމްބްރިޔޯ ހުންނަ ބައްޓަމުންނާއި ސޮމައިޓުތައް ފެންނަގޮތުން ދަތުން ހަފާލެވެފައިވާ މަސްކޮޅެއްފަދަ އެއްޗެއްގެ ސިފަޖަހައެވެ. މި 5 މިލިމީޓަރުގެ އެމްބްރިޔޯއަކީ އޭގެ ސިފަ ހަމަލޮލަށް ފެނިގެން ސިފަ ތަފްސީލްކޮށް ބަޔާން ކުރެވޭވަރަށްވުރެ އަދި ކުޑައެއްޗެކެވެ. މިހާހިސާބަށް އަންނައިރު އެމްބްރޮޔޯގައި ސިކުނޑިޔާއި ސްޕައިނަލްކޯޑް (ނާވަސް ސިސްޓަމް) އަދި ހިތާއި އަތާއިފައި އުފެދެން ފަށައެވެ. 

28 ދުވަހުގެ އިންސާނާ ( ކާނެގީ ސްޓޭޖް 13)- ސޯސް: embryology.med.unsw.edu.au

ކީރިތި ޤުރުއާންގެ سورة المؤمنون ގެ 14 ވަނަ އާޔަތުގައި މިސްޓޭޖް ބަޔާން ކޮށްފައިވަނީ ތިރީގައިވާ ގޮތަށެވެ. ދިވެހިތަރުޖަމާގައި މާނަ ބަޔާންކޮށްފައިވަނީ ގަނޑު ލޭކޮޅެއްގެ ގޮތުގައިކަން ފާހަގަކޮށްލަމެވެ. 

فَخَلَقْنَا الْعَلَقَةَ مُضْغَةً ..

ދެން އެ ގަނޑުލޭކޮޅު، މަސްކޮޅަކަށް ހެއްދެވީމެވެ. (ޤުރުއާން. 23:14)


عِظَام އަދި لحم ސްޓޭޖް


އިންސާނާގެ އެމްބްރިޔޯގައި ފުރަތަމަ އުފެދެނީ ކާޓިލޭޖް އެވެ. ކާޓިލޭޖް ދެން ކަށްޓަށް ބަދަލުވަނީއެވެ. ކާޓިލޭޖަކީ ލެބޭ، ރަބަރު ކަހަލަ މާއްދާއެކެވެ. ކަންފަތާއި ނޭފަތް އުފެދިފައިވަނީ ކާޓިލޭޖުންނެވެ. ކާޓިލޭޖަކީ ހަށިގަނޑުގައިހުންނަ އެކިބައިތައް ގުޅުވައިދޭ ޓިޝޫއެކެވެ. ކަށްޓާއި ޚިލާފަށް ކަންފަތަށް ބައްޓަން ލިބި އަދި ފްލެކްސިބަލްކޮށް ލެބެނީ ކާޓިލޭޖްގެ ސަބަބުންނެވެ. ކާޓިލޭޖް ކަށްޓަށް ބަދަލުވުމަށް މަގުފަހިކޮށްދެނީ “ޓްރާންސްކްރިޕްޝަން ފެކްޓާރ” ކިޔާ ތަފްސީލީ އޮޅުންބޮޅުން ބޮޑު، ޕްރޮޓީން އެކުލެވިގެންވާ ސިސްޓަމަކުންނެވެ. ރަގަޅު ޖީންސް އަށް ރަގަޅުވަޤުތުގައި މިނެޓްވޯރކުން އެހީތެރިވުމުން ކަށި އުފެދުމުގެ މަރުހަލާ (އޮސިފިކޭޝަން) ހިނގަންފަށައެވެ. އަލަށް އުފަންވާ ކުދިންނާއި ތުއްތު ކުދިންގެ ކަށި ބޮޑެތިމީހުންގެ ކަށި ހާ ވަރުގަދަނޫނެވެ. އެކުދިންގެ ކަށި ޖެހޭނީ އޮސިފައިވާށެވެ. ތުއްތު އުމުރުގައި ކެލްސިއަމްގެ އެހީއާއި އެކު ހަރު ކަށްޓަށް ބަދަލުވެއެވެ. ކަށީގައި މައިގަނޑުގޮތެއްގައި ހުންނަނީ ކޮލެޖެން، ފޮސްފޮރަސް، ސޯޑިއަމް އަދި ކެލްސިއަމް އެވެ. ކެލްސިއަމް އަކީ ކަށިވަރުގަދަކޮށްދޭ މާއްދާ އެކެވެ. އޭގެސަބަބުން ހަށިގަނޑުގެ ބަރުދަން އިންސާނާޔަށް އުފުލެއެވެ. ކަށީގައި ހުންނަ ކެސްސިއަމް ހަށިގަނޑުގެ އެހެން ބައިތަކަށް ބޭނުންވުމުން ދީވެސްހަދައެވެ. ބޯންމެރޯގައި ހުންނަ ސްޓެމްސެލްއިން ރެޑް ބްލަޑްސެލްއާއި ޕްލޭޓްލެޓްސްއާއި އަދި ބައެއް ބާވަތުގެ ވައިޓްބްލަޑްސެލް އުފައްދައެވެ. އެއްކަށިއަނެއްކައްޓާއި ގުޅުވައިދެނީ ދެމޭ ރަބަރުކަހަލަ ލިގަމެންޓްސް ތަކުންނެވެ.

ކަށި އުފެދެން ފަށާގޮތް. ސޯސް- islampapers.com


އިންސާނާގެ ހަށިގަނޑުގައި ކަށިއުފެދެނީ އެއްކޮށެއްނޫނެވެ. އެއާއި ޚިލާފަށް ކަށީގެ ޓިޝޫތައްފެންނަމުންދަނީ ވަކިތަރުތީބަކުން, ވަކި ޓައިމްޓޭބަލެއްގެ ދަށުންނެވެ. މިސާލަކަށް އިނާރ އިއާރ (ކަންފަތުގެ) ގެ ކަށްޓަކީ ފީޓަލް ސްޓޭޖްގައި ފުރިހަމަވާ ފުރަތަމަ ކަށްޓެވެ. ނަަވެސް ފައިގެ ދިގު ކަށިތައް އުފަންވުމަށްފަހު 20 ވަރަކަށް އަހަރުވަންދެން އުފެދެމުން ދެއެވެ. (ގޯރިންގާ، ޒިންދާނީ އަދި މުސްތަފާ، 2000). އެހެންނަމަވެސް 7 ވަނަހަފްތާގައި ފާހަނގަކޮށްލެވޭފަދަ ކުރިއެރުމެއް ކަށިއުފެދުމަށް ލިބެއެވެ. މިގޮތުން ލިމްބްބަޑްގައި, އަތްފައިގެ ކަށިތައް މެޒެންކިމަލް ސެލްއިން (mesechymal cell) އުފެދެން ފަށައެވެ.  7 ވަނަ ހަފްތާގައި ފައިގެ ފަލަމަސްގަނޑުގެ ކަށިގަނޑުގެ (femur) އޮސިފިކޭޝަން ސެންޓާރ (ޤުދުރަތީ ގޮތުން ކަށިއުފެދެންފަށާ ސަރަޙައްދު) ފާހަގަވާން ފަށައެވެ. ކަށިއުފެދުމުގެ ފުރަތަމަދުވަސްވަރު އެމްބްރިޔޯއަށް އިންސާނެއްގެ ސޫރަޖެހެންފަށައެވެ. ހަށިގަނޑުގެ ބޭރު ހަމަހަމަވެ ހަށިގަނޑު ބޮޑަށް ސީދާވެއެވެ. ފުރަތަމަ 40 (6 ވަނަހަފްތާ) ދުވަހު ކަށްޓާއި މަހުގެ މާބޮޑު ތަފާތެއް ނުފެނެއެވެ. މައިކަށި ވަކިވާންފަށަނީ 7 ވަނަ ހަފްތާއިންނެވެ. އަދި މަސް ވަކިވާންފަށަނީ 8 ވަނަ ހަފްތާއިންނެވެ. 8 ވަނަ ހަފްތާގެ އެންމެ ޚާއްސަ ކުރިއެރުމަކީ لحم ސްޓޭޖެވެ. ހަށިގަނޑުގެ މެދުގަޔާއި އަތްފައިގައި މަސްޖަހައެވެ. މަސް އުފެދެންވާ ތަންތަނުގައި މަސްޖެހުމާއިއެކު ކަށިތައް މަހުން ފޮރުވެމުން ދެއެވެ. (clothing the bones). އަދި އެމްބްރިޔޯ ހަރަކާތް ކުރަންފަށައެވެ. لحم ސްޓޭޖުގައި އެންބްރިޔޯއަށް އިންސާނީ ސޫރަޖެހި ތަފާތު އޯގަންތައް ހުންނަންވާތަނުގައި އުފެދި މަސައްކަތް ކުރަންފަށައެވެ. މި ސްޓޭޖުގެ މުއްދަތަކީ 7 ވަނަ ހަފްތާނިމި 8 ވަނަ ހަފްތާގެ ނިޔަލަށެވެ.މިހާހިސާބަށް އަންނައިރު ހިތްވެސް ހިނގަން ފަށައެވެ. އަތާއިފައި ދިގުވެ އަތްފައިގެ އިނގިލިތައް ވެސް އުފެދެން ފަށައި އިންސާނާގެ މޫނުމަތީގެ ސިފަފާޅުވެއެވެ. ކީރިތި ޤުރުއާނުގައިسورة المؤمنون ގެ 14 ވަނަ އާޔަތުގައި ވަރަށް ސާފުކޮށް މަސްއުފެދެނީ ކަށިއުފެދިގެންކަން ބަޔާންކުރައްވާފައި ވެއެވެ. މިތަރުތީބުރަގަޅުކަން ޝައްކެއްނެތި މިހާރު އެނގެއެވެ.

..فَكَسَوْنَا الْعِظَامَ لَحْمًا..

ދެން އެ ކަށީގައި މަސްލެއްވީމެވެ. (ޤުރުއާން.  23:14)


ފުރާނަ އެޅުއްވުން

ޤުރުއާނާއި ސުންނަތުން އެނގޭގޮތުއި ފުރާނައަޅުއްވަނީ 40 ދުވަހުންނެވެ (ސަޙީހް އަލް-ބުޚާރީ: 3036). އަދި ތިރީގައިވާ ހަދީސުން އެނގޭގޮތުގައި ހަށިގަނޑުގައި މަސް ލައްވަނީވެސް 40 ދުވަހުގެ ފަހުންނެވެ. މަތީގައި ބަޔާން ކުރިފަދައިން މަސްލައްވާ މުއްދަތު ރަގަޅެވެ.

“Each one of you is constituted in the womb of the mother for forty days, and then he becomes a clot of thick blood for a similar period, and then a piece of flesh for a similar period. Then Allah sends an angel who is ordered to write four things. He is ordered to write down his deeds, his livelihood, his (date of) death, and whether he will be blessed or wretched (in religion). Then the soul is breathed into him…” (Sahih al-Bukhari: 3036).


ފުރާނަނެތް ދިރުން ހުރި އެއްޗެއްްގެ މިސާލަކީ ގަހެއްގެ މިސާލެވެ. ގަހަކީ ދިރޭއެއްޗެކެވެ. ނަމަވެސް އޭގައި ފުރާނައެއް ނުވެއެވެ. ފުރާނަޔަކީ ރުޙާނީ އެއްޗަކަށް ވުމާއި އެކު އަދި އިންސާނާ އުފައްދާފައިވާ އެއްވެސް އިންސްޓްރޫމެންޓަކަށް ފެންނައެއްޗަކަށް ނުވާތީ، ފުރާނަ އަޅުއްވަނީ ކަނޑައެޅިގެން  ކޮންދުވަސްވަރެއްގައިކަން ސައިންޓިފިކްކޮށް ބުނަންނޭގުނަސް، ހަދީސުން އެނގެނީ އެއީ 40 ދުވަހުން ކަމެވެ. 40 ދުވަހުގައި އެމްބްރިޔޯ އޮންނާނީ ކާނެގީ ސްޓޭޖްގެ 16 ވަނަ ސްޓޭޖްގައެވެ. މިއީ 6 ވަނަ ހަފްތާއެވެ. ތިރީގައިވަނީ މިސްޓޭޖްގެ އެމްބްރިޔޯއެއްގެ ފޮޓޯއެކެވެ.

40 ދުވަސް ހިސާބުގައި އެމްބްރިޔޯ އޮންނަސިފަ. ސޯސް- unsw.edu.au

ކީރިތި ޤުރުއާނުން އެނގެނީ ދިރުމާއި ފުރާނަޔަކީ ދެއެއްޗެއްކަމެވެ. ސްޕާމްއާއި ބިހުގައިވެސް ދިރުންވެއެވެ. އަދި އޭގެފަހުން ޒައިގޯޓާއި އެމްބްރިޔޯގައިވެސް މެއެވެ. މި އުޞޫލުން ނިދާފައި އޮންނަމީހާގެހަށިގަނޑުގައިވެސް ދިރުންވެއެވެ. އަޅުގަނޑުމެންނަށް އެނގެނީ ނިދާފައި އޮންނައިރު ބައެއް ހިއްސުތައް ވަޤުތީގޮތުން މަސައްކަތް ނުކުރާކަމެވެ. މިސާލަކަށް ލޯހުޅުވިފައިއޮވެ ނިދިފައި އޮތަސް ލޮލަށް ނުފެނުމާއި އަދި އަޑު ނީވޭކަން އަޅުގަނޑުމެންނަށް އެެގެއެވެ. އަދި ގޮވުމުން ނުވަތަ ބީހުމުން މީހާ ހޭލުމަށް އިރުކޮޅެއް ނަގާވެސްމެއެވެ. ބަޔޮލޮޖިކަލް ސަބަބުތަކެއް ނިދުމުގައި ހުރިކަމުގައިވިޔަސް އޭނާގެ އަމިއްލަ ނަފްސަށް ވިސްނާއިރު ނިދާފައި އޮންނައިރު އޭނާ މިދުނިޔޭގައި ނެތްފަދައެވެ. އޭނާގެ ވަށައިގެންވާ މާޙައުލުގައި ހިނގާކަންކަން އޭނާއަކަށް ނޭގެއެވެ. ވުމާއި އެކު ނިދީގެ ތެރޭ އޭނާގެ ފުރާނަ ވަކިހިނދުކޮޅަކަށް އޭނާއާއި ވަކިވެދާކަމުގައި ޤަބޫލުކުރެވެއެވެ. އަދި މީހާ މަރުވުމުން ދާއިމަށް އެފުރާނަ ހަށިގަނޑާއި ވަކިވެދެއެވެ. ކީރިތި ޤުރުއާންގެ سورة الإسراء ގެ 85 އާޔަތުންނާއި سورة الزمر ގެ 42 ވަނަ އާޔަތުން މިކަން އެނގެއެވެ.

اللَّـهُ يَتَوَفَّى الْأَنفُسَ حِينَ مَوْتِهَا وَالَّتِي لَمْ تَمُتْ فِي مَنَامِهَاوَيَسْأَلُونَكَ عَنِ الرُّوحِ ۖ قُلِ الرُّوحُ مِنْ أَمْرِ رَبِّي وَمَا أُوتِيتُم مِّنَ الْعِلْمِ إِلَّا قَلِيلًا ﴿٨٥﴾

ފުރާނައިގެ ވާހަކައިން އެއުރެން ކަލޭގެފާނާ سؤال ކުރެތެވެ. ކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވާށެވެ! ފުރާނައަކީ (ހަމައެކަނި) ތިމަންކަލޭގެފާނުގެ ވެރިރަސްކަލާނގެ ދެނެވޮޑިގަތުމުގެ ތެރެއިންވާ އެއްޗެކެވެ. އަދި ތިޔަބައިމީހުންނަށް (އެބަހީ: އިންސާނުންނަށް) علم ގެ ތެރެއިން ވަރަށްކުޑަ މިންވަރެއް މެނުވީ ދެއްވައިފައެއް ނުވެއެވެ. (ޤުރުއާން، 17:85)

اللَّـهُ يَتَوَفَّى الْأَنفُسَ حِينَ مَوْتِهَا وَالَّتِي لَمْ تَمُتْ فِي مَنَامِهَا ۖ فَيُمْسِكُ الَّتِي قَضَىٰ عَلَيْهَا الْمَوْتَ وَيُرْسِلُ الْأُخْرَىٰ إِلَىٰ أَجَلٍ مُّسَمًّى ۚ إِنَّ فِي ذَٰلِكَ لَآيَاتٍ لِّقَوْمٍ يَتَفَكَّرُونَ ﴿٤٢﴾

نفس ތައް މަރުވާހިނދު، އެ نفس ތަކުގެ ފުރާނަތަކާއި، މަރުނުވެ ނިދާވަގުތުގައި ނިދާމީހުންގެ ފުރާނަތައް ހިއްޕަވަނީ اللَّه އެވެ. ދެން މަރުވުމަށް ކަނޑައަޅުއްވައިފިމީހެއްގެ ފުރާނަ، އެކަލާނގެ ހިފަހައްޓަވަތެވެ. އަދި އެނޫންމީހުންގެ ފުރާނަ، ކަނޑައެޅިގެންވާ މުއްދަތަކަށް (ހަށިތަކަށް) ފޮނުއްވަތެވެ. ހަމަކަށަވަރުން، އެކަންތަކުގައި ފިކުރުކުރާ ބަޔަކަށް ހެކިތަކެއްވާކަން ކަށަވަރެވެ. (ޤުރުއާން: 39:42)


نشا ސްޓޭޖްއާއި އޭގެ ފަސް 

ފާޓިލައިޒްވުމަށްފަހު 8 ވަނަ ހަފްތާނިމި 9 ވަނަ ހަފްތާ ފެއްޓޭއިރު އެމްބްރޯޔޮނިކް ސްޓޭޖް ނިމި ފީޓަލް ސްޓޭޖް ފެށެއެވެ. ބޮޑުވަމުން އަންނަ ފީޓަސް (8 ވަނަ ހަތްތާއަށްފަހު ކިޔަނީ ފީޓަސް) އަށް އިންސާނެއްގެ ސޫރަ ލިބެއެވެ. މަހުން ކަށިނިވާވެ އަދި ގައިގެ ހަންގަޑު އޭގެ މަތިން އުފެދެމުން ދެއެވެ. މިހާހިސާބަށް ދާއިރު މުޙިއްމު ހުރިހާ ގުނަވަނެއް ޤާއިމްވެ ބައެއް ގުނަވަންތައް މަސައްކަތްކުރަން ފަށައެވެ. نشا ސްޓޭޖްގައި އެމްބްރިޔޯނިކް ސްޓޭޖްގައި އުފެދުނު އޯގަންތަކާއި ސިސްޓަމްތަކުގެ މަސައްކަތް ފެއްޓުމަށް ތައްޔާރުވެއެވެ. نشا ސްޓޭޖް ފެށެނީ 9 ވަނަ ހަފްތާގައެވެ. ފީޓަސް 12 ވަނަ ހަފްތާއާއި ހަމަޔަށް ދިޔުމާއިއެކު ވަރަށް އާދަޔާޙިލާފު އަވަސް މިނެއްގައި ހެދި ބޮޑުވެތަރައްޤީވާ ސްޓޭޖަކަށް ދެއެވެ. 16 ވަނަ ހަފްތާގައި ފީޓަސްގެ ކަށްޓާއި ގޮހޮރާއި ހަންގަނޑު އުފެދެމުން އަންނައިރު ކިރުބޯއިރު އަނގަޔަށް ގެންނަހަރާކާތްތައް ގެނެވެއެވެ. 24ވަނަ ހަފްތާގައި ދުލުގައި ރަހަދެނެގަތުމަށް ހުންނަ ޓޭސްޓްބަޑުތައް އުފެދެމުންދިޔުމުގެ އިތުރަށް ކަށީގެ ބޯންމެރޯއިން ރެޑް ބްލަޑް ސެލް އުފައްދަން ފަށައި ފީޓަސް ނިދާހޭލާހަދައެވެ. ފުއްޕާމޭ އުފެދި އަދި މަސައްކަތް ނުކުރިޔަސް، ޖިންސީގުނަވަން އުފެދި، އަންހެނެއްނަމަ އުމުރަށްބޭނުންވާ ބިސްވެސް އޮވަރީގައި އުފެދެއެވެ. 32 ވަނަ ހަފްތާއާއި ހަމަޔަށް އަންނައިރު ފީޓަސްގެ ހުރިހާ ކަށިތަކެއްހަމަޔަށް އުފެދިދާނެއެވެ. އަތާ ފައިގެ ހަރަކާތްތައް އިތުރުވެ ލޯހުޅުވައި ލެއްޕުމުގެ ޤާބިލްކަން ލިބުމުގެ އިތުރަށް ނޭވާލުމުގެ ހަރަކާތްތައްވެސް ގެނެވޭނެއެވެ. 37 ވަނަ ހަފްތާއާއި 40 ވަނަ ހަފްތާއާއި ދޭތެރޭ ހުރިހާ އޯގަންތަކެއް އަމިއްލަޔަށް މަސައްކަތް ކުރަން ފަށައި ހަށިގަނޑުގެ ބޮޑީ ފެޓްސް އިތުރުވެ،  16 އާއި 19 އިންޗީގެ ސައިޒަކަށް އަންނާނެއެވެ.


އިންސާނާ އުފެދެމުން އަންނަގޮތް. ސޯސް- sonobabystudio.com  

يَخْلُقُكُمْ فِي بُطُونِ أُمَّهَاتِكُمْ خَلْقًا مِّن بَعْدِ خَلْقٍ فِي ظُلُمَاتٍ ثَلَاثٍ….

ތިޔަބައިމީހުންގެ މައިންގެ ބަނޑުގައި ތިން އަނދިރިކަމެއްގެ ތެރޭގައި، އެއްއުފެއްދެވުމަކަށްފަހު، އަނެއްއުފެއްދެވުމަކުން، އެކަލާނގެ ތިޔަބައިމީހުން ހައްދަވަތެވެ. (ޤުރުއާން، 39:6) 

سورة الزمر ގެ 6 ވަނަ އާޔަތުން އެނގެނީ މާތް ﷲ އިންސާނާ އުފައްދަަވަނީ ތިން އަދިރިކަމެއްގައި ކަމާއި އަދި އެކިއެކި ސްޓޭޖް ތަކެއްގައި ކަމެވެ. މި ސްޓޭޖްތަކުގެ ވާހަކަ ކުރިން ނަންގަނެދިޔައީއެވެ. މިތާގައި ބަލާނީ އެ ތިން އަދިރިކަމަކީ ކޮބައިތޯއެވެ. އަޅުގަނޑުމެންނަށް އެނގެނީ ކުޑަކުޑަ އެމްބްރިޔޯއާއި ފީޓަސް ރަހިމުގައި އޮންނައިރު އެއީ ވަރަށް ނިކަމެތި ބަލިކަށިއެއްޗެއްކަމެވެ. ހޫނާއި ފިންޏާއި ލޮޅުންތަކުން ރައްކާތެރިނުވިނަމަ އެ ފީޓަސް މަރުވާނެކަމެވެ. މި ނުރައްކާތަކުން ސަލާމަތްކޮށްދެނީ އެބްޑޮމަން ވޯލާއި، ޔުޓެރިން ވޯލާއި އެމްނިއޮޓިކް ސެކް އެވެ. ވީމާ މިތިން އަދިރިކަމަކީ މީ ކަމުގައި ދިރާސާވެރިން ބުނެއެވެ.


ހެދިބޮޑުވުން 

ރަހިމުގެ އަދިރިކަމުގެ ތެރެއިން އަލިކަމުގެ ތެރެއަށް ނިކުންނައިރު އެތުއްތު ދަރިފުޅަށް ބޭނުންވާ ރައްކާތެރި ކާނާ ﷲ މައިމީހާގެ ކިރުގައި ލައްވާފައިވެއެވެ، މަންމައާއި ބައްފަގެ އަޅާލުމާއި ރައްކާތެރިކަމުގައި ބޮޑުވަމުން އައިސް ބިންމަތީ ފިރުކި އޭގެ ފަހުގައި ކޮޅަށްތެދުވެ ހިނގަންފަށައެވެ. އެއާއިއެކު ފަހަރަކު ބަހަކުން ވާހަކަ ދައްކަމުންގޮސް ބަސްކޮށާރަ މުއްސަދިވެ އަހަރު ދެއަހަރުވާއިރު ވާހަކަ ދައްކާންދަސްވެއެވެ. އޭނާ އުޅޭމާހައުލުން، އެކުގައި އުޅޭމީހުންގެ ފަރާތުން، ކަންކަންދަސްވެ، މީހެއްގެ އެހީއެއްނެތި އުޅެވޭނެ އިންސާނަކަށް އޭނާތަސައްރަފު ފުދޭއިރުވެދެއެވެ. އަދި އެކުގައި އުޅޭނެބައިވެރިއެއް ލިބުމަށްފަހު ކައިވެނިކޮށް އެދެމަފިރިންނަށް ދަރިންލިބިދެއެވެ. މިއީ މިދުނިޔޭގައި އިންސާނީ ނަސްލު ދެމެހެއްޓުމައްޓަކައި ﷲ ލައްވަވާފައިވާ ނިޒާމެވެ. އެންމެ އިންސާނެއްގެ ފަރާތުން މިއަދު ދުނިޔޭގައި މިތިބި އެތައްބިލިޔަން އިންސާނުން އައިގޮތެވެ. އަޅުގަނޑުމެން ކޮންމެ މީހަކު މިދުނިޔެއަށް އަންނަނީ  މައެއްގެ ހަށިގަނޑުގައި އުފެދި ހެދިބޮޑުވެގެންނެވެ. ނުވަމަސްދުވަސް ވަންދެއް އެތައްގިނަ ވޭނަކާއި ބުރައެއް އެމައިމީހާ އުފުއްލުމަށް ފަހުގައެވެ. އަދި އޭގެފަހުން އަމިއްލައަށް އުޅެވެންދެން ބައްޕައާއި މަންމަގެ އަޅާލުން ލިބިގެންނެވެ. މަންމައާއި ބައްޕަގެ ބެލުމުގެ ދަށުގައި އަހަރުތަކެއް ހޭދަކުރުމަށްފަހު އަޅުގަނޑުމެންގެ އަމިއްލަ ދިރިއުޅުމަކަށް ދާއިރު ގިނަފަހަރަށް އެދެމަފިރިން ތިބެނީ މުސްކުޅިވެ އުމުރުން ދުވަސްވެ، އަޅުގަނޑުމެންގެ އަޅާލުން ބޭނުންވާ ހިސާބަށް ގޮސްފައެވެ. ކީރިތި ޤުރުއާންގައި މައިންބަފައިންނަށް ހެޔޮކޮށް ހިތުމަށް ﷲ وصية ކުރައްވާފައި ވެއެވެ. ކީރިތި ޤުރުއާންގެ سورة الأحقاف ގެ 15 އާޔަތުގައިވަނީ،

وَوَصَّيْنَا الْإِنسَانَ بِوَالِدَيْهِ إِحْسَانًا ۖ حَمَلَتْهُ أُمُّهُ كُرْهًا وَوَضَعَتْهُ كُرْهًا ۖوَحَمْلُهُ وَفِصَالُهُ ثَلَاثُونَ شَهْرًا ۚ حَتَّىٰ إِذَا بَلَغَ أَشُدَّهُ وَبَلَغَ أَرْبَعِينَ سَنَةً قَالَ رَبِّ أَوْزِعْنِي أَنْ أَشْكُرَ نِعْمَتَكَ الَّتِي أَنْعَمْتَ عَلَيَّ وَعَلَىٰ وَالِدَيَّ وَأَنْ أَعْمَلَ صَالِحًا تَرْضَاهُ وَأَصْلِحْ لِي فِي ذُرِّيَّتِي ۖ إِنِّي تُبْتُ إِلَيْكَ وَإِنِّي مِنَ الْمُسْلِمِينَ ﴿١٥﴾

إنسان އާއަށް އޭނާގެ މައިންބަފައިންނަށް ހެޔޮކޮށް ހިތުމަށް ތިމަންރަސްކަލާނގެ وصية ކުރެއްވީމެވެ. އޭނާގެ މައިމީހާ އުނދަގުލާއި، ތުރާލާއެކު މާބަނޑުގައި އޭނާ އުފުލިއެވެ. އަދި އުނދަގުލާއި، ތުރާލާއެކު އޭނާ ވިހެއެވެ. އަދި އޭނާއާއިގެން މާބަނޑުވުމާއި، ކިރުތުނބުން ވީއްލުމުގެ މުއްދަތަކީ ތިރީސްމަސްދުވަހެވެ. އޭނާ ފުރާފުރިހަމަވެ، ސާޅީސްއަހަރު ފުރިއްޖެހިނދު، އޭނާ ބުނެތެވެ. އަޅުގެ ވެރިރަސްކަލާކޮ! އިބަރަސްކަލާނގެ މިއަޅާގެ މައްޗަށާއި، މިއަޅާގެ މައިންބަފައިންގެ މައްޗަށް ދެއްވި نعمة އަށް شكر ކުރުމަށާއި، އިބަރަސްކަލާނގެ ރުހިވޮޑިގެންވާ صالح عمل ކުރުމަށް މިއަޅާއަށް إلهام ކުރައްވާނދޭވެ! އަދި މިއަޅާގެ ދަރިފަސްކޮޅު، މިއަޅާއަށްޓަކައި إصلاح ކޮށްދެއްވާނދޭވެ! ހަމަކަށަވަރުން، ތިމަންއަޅާ އިބަރަސްކަލާނގެޔަށް توبة ވެއްޖައީމެވެ. ހަމަކަށަވަރުން، ތިމަންއަޅާވަނީ مسلم ންގެ ތެރެއިންނެވެ. (ޤުރުއާން، 46:15).

وَقَضَىٰ رَبُّكَ أَلَّا تَعْبُدُوا إِلَّا إِيَّاهُ وَبِالْوَالِدَيْنِ إِحْسَانًا ۚ إِمَّا يَبْلُغَنَّ عِندَكَ الْكِبَرَ أَحَدُهُمَا أَوْ كِلَاهُمَا فَلَا تَقُل لَّهُمَا أُفٍّ وَلَا تَنْهَرْهُمَا وَقُل لَّهُمَا قَوْلًا كَرِيمًا ﴿٢٣﴾ وَاخْفِضْ لَهُمَا جَنَاحَ الذُّلِّ مِنَ الرَّحْمَةِ وَقُل رَّبِّ ارْحَمْهُمَا كَمَا رَبَّيَانِي صَغِيرًا ﴿٢٤﴾

އެކަލާނގެއަށް މެނުވީ، ތިޔަބައިމީހުން އަޅުކަން ނުކުޅައުމަށާއި، މައިންބަފައިންނަށް ހެޔޮކޮށް ހިތުމަށް، ކަލޭގެފާނުގެ ވެރިރަސްކަލާނގެ ކަނޑައަޅުއްވައި އެންގެވިއެވެ. އެ ދެމީހުންކުރެ އެކަކު، ނުވަތަ އެ ދެމީހުން ތިބާގެގާތުގައި ތިބެ، މުސްކުޅިކަމާ ހަމަޔަށް ފޯރައްޖެނަމަ، އެދެމީހުންނަށް أُف ވެސް ނުބުނާށެވެ! (އެބަހީ: ނުރުހުމުގެ ކިތަންމެ ކުޑަ ބަހެއްވިޔަސް ނުބުނާށެވެ!) އަދި އެ ދެމީހުންނަށް، އަޑުލައި ނުހަދާށެވެ! އަދި މާތް ބަހަކުން އެ ދެމީހުންނަށް ބަސްބުނާށެވެ! (23) އަދި އޯގާވެރިވުމުގެގޮތުން، ނިކަމެތިކަމުގެ ފިޔަ، ތިބާ އެ ދެމީހުންނަށްޓަކައި ތިރިކޮށްލާށެވެ! އަދި ބުނާށެވެ! އަޅުގެ ވެރިރަސްކަލާކޯއެވެ! ކުޑަކުއްޖަކު ކަމުގައި މިއަޅާވީދުވަހު، އެދެމީހުން މިއަޅާ ބަލައިބޮޑުކުރި ފަދައިން، އެ ދެމީހުންނަށް رحمة ލައްވައިފާނދޭވެ! (24) (ޤުރުއާން،  24-17:23)


ނިންމުން

ނެތުމުގެ ތަރެއިން ކޮންމެއެއްޗެއްވެސް އުފެއްދެވުމުގެ ކުޅަދުންވަންތަކަށް ﷲ އަށް ލިބިވޮޑިގެންވެއެވެ. ކުޑަކުޑަ ދެސެލްއިން އަޅުގަނޑުމެން އިންސާނުން އުފެދޭގޮތް ﷲ މެދުވެރިކުރެއްވިއެވެ. މިއުފެއްދެވުގެ މަރުޙަލާގެ ތެރެއިން އަޅުގަނޑުމެންގެ މައިންބަފައިންގެ ފަރާތުން ވާރުތާވާ ސިފަތަކެއްލެއްވިއެވެ. އޭގެސަބަބުން އެކަކު އަނެކަކާއި ދެމެދު ލޭގެގުޅުން  އުފެދި، ކުލުނު އުފެދެއެވެ. ނަތީޖާއެއްގެގޮތުން އެކަކުގެ ފަރާތުން އަނެކަކަށް ލޯތްބާއި އަޅާލުމާއި ރައްކާތެރިކަން ލިބޭނެގޮތްމެދުވެރި ކުރެއްވިއެވެ. މިއީ އިންސާނުން ޖާމާއަތްތަކުގެ ގޮތުގައި އުޅެން ﷲ ލައްވާފައިވާ ނިޒާމެކެވެ. ނުރައްކަލުންނާއި އަނިޔާއިން ސަލާމަތްވުމަށްޓަކައި ލައްވަވާފައިވާ ނިޒާމެއްވެސް މެއެވެ. މީގެ އިތުރުން އަޅުގަނޑުމެން ކޮންމެ އިންސާނަކީވެސް ވަކި ފަރުދަކަށްވުމަށްޓަކައި ޖެނެޓިގޮތުން ސިފަ ތަފާތުކުރެއްވިއެވެ (ވޭރިއޭޝަން). އެހެންނޫންނަމަ އެންމެން އެއްވައްތަރުޖަހައި އަނބިދަރިންނާއި އަޚުންނާއި އުޚުތުން ވަކިނުވެ، ގިނަ އިޖްތިމާއީ މައްސަލަތައް ކުރިމަތިވާނެއެވެ. މިމަޒްމޫނުގައި އަޅުގަނޑު މަސައްކަތްކުރީ ކީރިތި ޤުރުއާނާއި ސައިންސްގެ އަލީގައި އިންސާނާ އުފެދޭގޮތް ކިޔުންތެރިޔާއަށް ބުނެދެވޭތޯއެވެ. ހަމަކަށަވަރުން އިންސާނާ އުފެދޭ ގޮތަކީވެސް ﷲ ގެ އެއްކައުވަންތަކަމާއި ކުޅަދުންވަންތަ ކަމުގެ ފުރިހަމަ ހެއްކެކެވެ. އަދި ޤުރުއާނުގައިވާ މަޢުލޫމާތާއި ސައިންސްގެ ހޯދުންތަކުން އެނގިގެންދަނީ ކީރިތި ޤުރުއާނަކީ ﷲ، މުޅި އިންސާނިއްޔަތައް ބާވާލެއްވި ފޮތެއްކަމުގައެވެ. އެއީ އަޅުގަނޑުމެންގެ މާތްރަސޫލާގެ އަމިއްލަ ބަސްފުޅެއްނޫންކަމުގައެވެ. އަޅުގަނޑަށް މިމަޒްމޫނު ލިޔުމުގެ ހެޔޮތައުފީޤް ދެއްވިކަމަށްޓަކައި ﷲއަށް ޙަމްދުކުރަމެވެ. އަދި ތިޔަ ކިޔުންތެރިޔާއަށް މިމަޒްމޫނު ކަމުދިޔަނަމަ އެހެން ބޭފުޅުންނާއި ޙިއްސާކޮށްދެއްވާނެ ކަމުގެ އުއްމީދުގައި ނިންމާލަމެވެ.


ރިފަރެންސް 

Abdulla, I. (2012). Embryology in the Qur’an: Fetus acquires a skeleton. Retrieved from https://islampapers.com/2012/04/01/bone-and-muscle-2/

Adam. M. M. (2009). When does soul (ruh) enters foetus? Retrieve from http://seekershub.org/ans-blog/2009/05/30/when-does-the-soul-ruh-enter-the-foetus/

Goeringer G.C. et al. (2000). Human development as described in the Qur’an and Sunnah. Riyadh, Saudi Arabia: Muslim World League.

Huffman, J.W. (2018). Pregnancy. In Ecyclopaedia Britannica. Retrived  from https://www.britannica.com/science/pregnancy#ref607303

Moore, K.L. (1988). The Developing Human, Clinically Oriented Embryology, 4th ed., W.B. Saunders Co., Philadelphia.

Sites.google.com. (n.d.). Creation of Life on Earth. Retrieved from
https://sites.google.com/site/creationoflifeonearth/creation-of-adam-peace-be-upon-him-the-first-human